۳۰ سال پیش، مقاومت ایران با سرمایه گذاری همه چیز خود بر رهبری زنان دستخوش یک دیگرگونی بنیادین در اندیشه و عمل شد. روز ۲۶مهر ۱۳۶۸، مسعود رجوی که در آن زمان مسئول اول سازمان مجاهدین خلق ایران بود، موضع مسئولیت خود را به مریم رجوی واگذار کرد که از سال ۱۳۶۴ در موضع همردیف مسئول اول قرار داشت.
هنگام معرفی او، مسعود رجوی گفت مریم از «صلاحیتی بی همتا» برای به عهده گرفتن هدایت جنبش اصلی اپوزیسیون ایرانی با ۱۲۰هزار شهید و ۲۰ سال سابقه مبارزه با دو دیکتاتوری، برخوردار است.
قرار گرفتن مریم رجوی در موضع رهبری سازمان مجاهدین خلق ایران پاسخی بود به دهها هزار زن دلاور مجاهد خلق که با پذیرش خطرهای بزرگ و تحمل وحشیانه ترین شکنجه ها، جان خود را فدیه دفاع از حقوق مردم خود کرده بودند.
در عین حال، این اعلام جنگی بود به فرهنگ زن ستیزی و بینش و عملکرد بنیادگرایانه ملایان.
مریم رجوی در این موضع جدید کل ساختار سازمان مجاهدین را دگرگون کرد و در همه زمینه های مبارزه که قبلاً در انحصار تمام عیار مردان بود برای زنان فرصت های برابر ایجاد نمود و قیمت داد تا زنان بتوانند به قدرت خود ایمان بیاورند و تجربه کسب کنند. در عین حال، مردان نیاز داشتند که رویکرد و دیدگاه خود نسبت به زنان را تغییر دهند، چیزی که به تدریج با اثبات صلاحیت زنان در همه زمینه ها در سازمان محقق شد.
از سوی دیگر مشارکت زنان در رهبری بدون همکاری مردانی رها هرگز امکانپذیر نمی شد.
حضور فعال زنان در همه عرصه های مبارزه به مجاهدین این توان را داد که روشهای نو وارد مبارزه پیچیده علیه رژیم ملایان کنند و شیوه های مبارزه شان را ارتقاء دهند.
چهار سال بعد، شورای ملی مقاومت ايران که متشکل از سازمانها و شخصيتهای برجسته اپوزيسيون ايران است در اجلاس سالانه خود، مریم رجوی را بهعنوان رئيس جمهور برگزيده شورا برای دوران انتقال حاکميت به مردم ايران برگزيد. این تصمیم در ۳۰مهر ۱۳۷۲، به اطلاع مردم ایران رسید. شورای ملی مقاومت ايران در حكم يك پارلمان در تبعيد و مجلس قانونگذاری عمل میكند.
مریم رجوی در موضع رئيس جمهور برگزیده مقاومت، یک چالش سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و ایدئولوژیک فوقالعاده در مقابل آخوندهای بنیادگرای حاکم است. زنان بيش از نیمی از اعضای شورای ملی مقاومت ایران را تشکیل میدهند و در همه امور سیاسی، روابط بینالمللی، اجتماعی و فرهنگی ایفای نقش می کنند. تحت هدایت های خانم رجوی، زنان توانستند در چالش های عظیم سیاسی و حقوقی پیروزی های خیره کننده ای نصیب مقاومت کنند.
مريم رجوی به طور خاص بر روی پیام واقعی اسلام یعنی اسلام بردبار و دموکراتیک در مقابل تفسیر ارتجاعی و بنیادگرایانه از اسلام تمرکز داشته است. از نظر وی یکی از مهمترین مرزبندیها بین این دو دیدگاه کاملاً متضاد، مسأله زنان است. «اسلام، زنان و برابری»، «زنان نيروی تغيير» و «زنان عليه بنيادگرايی»، «نه حجاب اجباری، نه دین اجباری، نه حکومت اجباری» از جمله تألیفات است.
متعاقباً، خانم مریم رجوی همه مسئولیت های قبلی خود در سازمان مجاهدین خلق ایران را به یک شورای رهبری که تماماً متشکل از زنان بود واگذار کرد، شورایی که مسئولیت همه امور سازمان را به عهده گرفت.
در سال ۱۳۷۳، در یک سخنرانی در سالن شهرداری اسلو، خانم رجوی علیه اختاپوس استبداد مذهبی و بنیادگرایی اسلامی هشدار داد. او گفت، «بنیادگرایی به نخستین تهدید صلح در منطقه و جهان تبدیل شده است». هشداری که جهان به تازگی به صحت آن پی برده است.
وی همچنین در یک سخنرانی در اول تیر ۱۳۷۵ در لندن تحت عنوان «زنان صدای سرکوب شدگان»، گفت، «مسأله زنان و جنبش برابری، با مبارزه عليه ارتجاع و بنيادگرايی پيوند میخورد، چرا كه زنان نه فقط پيشتاز جنبش برابری، بلكه همچنين نيروی اصلی توسعه، صلح و عدالت اجتماعیاند».
در آذرماه ۱۳۸۳، در یک سخنرانی در پارلمان اروپا مریم رجوی «راه حل سوم» خود را در مقابل راه حلهای جنگ طلبانه و استمالت جویانه در برقراری رابطه با رژیم آخوندی ارائه داد. ایده او «تغییر به دست مردم و مقاومت ایران» است. «من امروز آمدهام بگویم یک راه حل سوم وجود دارد: تغییر توسط مردم و مقاومت ایران. اگر موانع خارجی برداشته شود، مردم و مقاومت ایران، توانایی و آمادگی این تغییر را دارند و این تنها راه جلوگیری از جنگ خارجی است. امتیاز دادن به ملایان، آلترناتیو جنگ خارجی نیست و آنها را از اهداف شومشان منصرف نخواهد کرد.»
طی سالیان، مریم رجوی پیشتاز مبارزه برای تغییر دموکراتیک در ایران بوده است.
طرح ده ماده ای او مبشر یک ایران آزاد و غیراتمی است که حکم اعدام در آن لغو شده باشد. وی همچنین یک طرح ده ماده ای درباره حقوق و آزادیهای زنان ارائه داده و خواستار مشارکت زنان در رهبری ایران فردا است.
خانم رجوی یک جنبش جهانی از برخی از برجسته ترین شخصیت های سیاسی و اجتماعی و حقوقی در آمریکا، کانادا، اروپا و استرالیا به راه انداخت که پیروزیهای بسیاری در حمایت از تغییر رژیم در ایران و به رسمیت شناختن مقاومت ایران به دست آوردند.
خانم رجوی همچنین یک کارزار عظیم برای خارج کردن نام سازمان مجاهدین خلق از لیست های تروریستی در اروپا و آمریکا را هدایت کرد. حاصل اين مبارزات خروج نام مجاهدين از ليست سازمانهای ممنوعه در انگلستان در سال۱۳۸۷، از ليست تروريستی اتحاديه اروپا در سال ۱۳۸۸، رفع اتهام تروريستی در پرونده ۱۷ژوئن توسط قاضی تحقيق ارشد فرانسه در اردیبهشت 1390، و لغو برچسب تروريستی در آمريكا در مهرماه سال۱۳۹۱بود.
مریم رجوی همچنین یک کارزار ۱۴ساله بین المللی برای حفاظت از ۳هزار تن از اعضای مجاهدین در کمپ های اشرف و لیبرتی را هدایت کرد. در این دوران، ۱۷۷تن از اعضای بی دفاع و بی سلاح این سازمان در اثر حملات زمینی و موشکی و محاصره رژیم ملایان کشته و بیش از هزار تن مجروح شدند. در دوران پایداری ۱۴ساله مجاهدین در عراق، زنان مجاهد خلق سکان سازمان را در سخت ترین شرایط تحت محاصره در دست داشتند. این تلاشهای بی وقفه نهایتاً منجر به جابجایی تمامی اعضای مجاهدین به خارج از عراق شد، فرآیندی که در تاریخ ۱۹ شهریور ۱۳۹۵ تکمیل شد.
در مرداد ۱۳۹۵، مریم رجوی از مردم ایران و ایرانیان سراسر جهان خواست تا به جنبش دادخواهی برای قربانیان قتل عام ۱۳۶۷ بپیوندند. این جنبش خواستار محاکمه تمامی عاملان قتل عام سال ۶۷، انتشار لیستی از تمامی قربانیان و محل گورهای جمعی و لیستی از همه دست اندرکاران تصمیم گیری و اجرای اعدامها شد. جنبش دادخواهی رهبران رژیم را بعد از ۳۰ سال وادار به سخن گفتن درباره این جنایت بزرگ علیه بشریت نمود.
و در دی ماه ۱۳۹۶، یک جنبش سراسری ضدحکومتی در ایران ظهور کرد که همچنان ادامه دارد. آخرین موارد این حرکتهای اعتراضی، اعتصاب سراسری کامیونداران و رانندگان کامیون در بیش از 300 شهر سراسر کشور بود که به دنبال آن اعتصاب بازاریان و اعتصاب و تحصن سراسری معلمین شکل گرفت.
رهبران رژیم به نقش سازمان مجاهدین در سازماندهی این جنبش اعتراضی اعتراف کرده اند.
امروز سرنگونی رژیم در چشم انداز قرار گرفته است.
این همه بدون برخورداری از بصیرت عمیق در رابطه با برابری جنسیتی هرگز امکانپذیر نمی شد، بصیرتی که این امکان را فراهم کرد که همه انرژیها، خلاقیت ها و پتانسیل اعضای جنبش به سوی سرنگونی رژیم آخوندی سمت بگیرند.
مریم رجوی کسی است که به خاطر آغازگر بودن و هدایتگر بودن در این انقلاب در بینش، اذهان و قلوب اعضای جنبش مقاومت نقش بی بدیل دارد. زنانی و مردانی که در مبارزه علیه رژیم ملایان و تبعیض جنسی ضدانسانی که به وسیله آن جامعه را به بندکشیده اند، به طور مساوی تأثیرگذار هستند و در هم ضرب می شوند.
