مقدمه
ماه ژوئن با اعدام یک زن آغاز شد و با بدرفتاری با زندانیان سیاسی و عقیدتی ادامه یافت.
نرگس محمدی به خاطر محرومیت از تماس تلفنی با فرزندانش دست به اعتصاب غذا زد. مریم نقاش زرگران بعد از یک مرخصی استعلاجی کوتاه از بیمارستان به زندان فراخوانده شد و درمانش نیمه کاره ماند.
و فهیمه اسماعیلی، یک زندانی سیاسی در زندان یاسوج به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفت.
دستگیریهای گروهی در میهمانی های خصوصی، دستگیری و حبس اقلیت های مذهبی و دستگیری اتباع دو ملیتی نیز در این ماه ادامه داشت. نیروی انتظامی به بهانه مقابله با زنانی که حجاب اجباری حکومت را رعایت نمی کنند، چندین کارزار سرکوبگرانه علیه زنان در شهرهای سراسر کشور به مرحله اجرا گذاشت. با این همه زنان ایران به اعتراضات خود ادامه دادند و همواره جزء لاینفک اکثر اعتراضاتی بودند که در ماه گذشته در ایران به وقوع پیوست.
نقض سيستماتيك حق حیات
اعدام و محكوم به اعدام
اعدام
روز ۱۳خرداد ۱۳۹۵ يك زنداني زن که هویت او مشخص نشد، بعد از دو سال حبس، در زندان مرکزی قزوين به دار آویخته شد.
با اين اعدام، آمار زنان اعدام شده در دوران روحاني به 68 تن رسيد.
اعمال ضد بشري و مجازاتهاي بيرحمانه
قطع عضو، شلاق، شكنجه، تحقير و توهين
فهيمه اسماعيلي، زنداني سياسي اهل اهواز روز پنجشنبه ۱۳خرداد در زندان ياسوج به شدت مورد ضرب و جرح قرار گرفت و بیهوش شد.
دستگيريهاي خودسرانه
موج حمله به میهمانی های خصوصی و دستگیری های گروهی در تهران و سایر شهرها در ماه ژوئن همچنان ادامه داشت.
در ۱۴خرداد، ۱۲دختر جوان در یکی از باغات استان البرز بازداشت شدند.
در ۱۵ خرداد، نیروی انتظامی در تهران ۳۰زن را در جریان هجوم خود بازداشت کرد.
در ۱۶خرداد، ۶زن در سعادت آباد تهران در حین جشن مختلط، با حمله ماموران امنیتی مواجه و دستگیر شدند و در ۲۱ خرداد، گروهی ۲۱نفره در یک پارتی شبانه به اتهام بدحجابی بازداشت گردیدند.
در ماه ژوئن همچنین یک استاد ایرانی – کانادایی در سفرش به ایران بازداشت شد. هما هودفر، استاد مردم شناسی از دانشگاه کونکوردیای کانادا روز ۱۷خرداد در تهران بازداشت گردید. ماموران به وی گفتند که ممنوع الخروج شده و امکان بازگشت به کانادا را ندارد. هودفر در حال حاضر در زندان محبوس است.
زندان
یک گزارش جدید از زندان زنان در قرچک ورامین ابعاد جدیدی از شرایط زیستی وخیم زندانیان را فاش ساخت . بنا بر این گزارش «زنان زیادی در این زندان در یک مساحت محدود با وضعیت بهداشتی نامناسب، محبوس هستند. کمبود تخت باعث شده که بسیاری از زندانیان به صورت ردیفی وسط سالن، روی زمین بخوابند. وضعیت تغذیه و دارویی، نامناسب بوده و نبود امکانات و عدم رسیدگی به بیماران به شیوع بسیاری بیماری های خطرناک دامن زده است. این مساله، یکی از دلایل بالا رفتن آمار هپاتیت و ایدز در زندان قرچک می باشد.
سایر تحولات مربوط به زنان در بازداشت شامل این موارد بود:
زندانی سیاسی نرگس محمدی در اعتراض به محروم بودن از تماس تلفنی با فرزندان خردسالش از روز 7 تیر 1395 دست به اعتصاب غذا زد. وی در مورد اعتصاب غذای خود نوشت: در بند زنان اوین، برخلاف تمام زندانهای کشور، تلفنی برای تماس با خانوادهها وجود ندارد و غدغن است.
هفت سال بعد از قیام سال ۸۸ در ایران ریحانه حاج ابراهیم زندانی سیاسی بند زنان زندان اوین هنوز یک روز مرخصی هم نداشته است.
پروانه طاهری، مادر این زندانی سیاسی به رسانه ها گفت که فرزندش ابتدا به اعدام و سپس به ۱۵ سال زندان محکوم شده و بدون یک روز مرخصی از سال ۸۸ در زندان به سر میبرد.
افسانه بایزیدی دانشجوی بوکانی، دوماه در زندان اطلاعات ارومیه تحت شکنجه و بازجویی قرار گرفت. بایزیدی روز ۵ اردیبهشتماه ۹۵ در محل سکونت خود بدون نشان دادن مجوز بازداشت شد و خانه به طور کامل تفتیش و وسایلش ضبط گردید و خانواده وی تا همین اخیراً از محل وی بی اطلاع بودند.
مریم نقاش زرگران نوکیش مسیحی که در مرخصی استعلاجی بهسر میبرد، روز ۷ تیر 1395، به رغم تکمیل نشدن دوره درمان، به بند زنان زندان اوین بازگشت.
دادستانی رژیم با تمدید مرخصی این زندانی بیمار مخالفت نموده و با تهدید به ضبط وثیقه او را مجبور به بازگشت به زندان نمود.
ناهید گرجی، مبتلا به دیابت و بیماری قلبی، از رسیدگی درمانی و دریافت داروهای موردنیاز خود محروم شد. این زندانی سیاسی ۵۰ساله، به دلیل فعالیت در شبکههای اجتماعی به ۵ سال حبس محکوم گردید و از ۱۹اردیبهشت۹۵ در بند زنان زندان وکیل آباد مشهد محبوس بوده است.
رویا صابری نوبخت، از متهمان پرونده «فعالان فیسبوکی»، در وضعیت نامناسب جسمی در حبس به سر می برد و علیرغم تشنج های مکرر، مامورین زندان هیچگونه اقدامی در جهت رسیدگی به وضعیت او انجام نداده اند. این شهروند دارای تابعیت دوگانه ی ایرانی– بریتانیایی، در مهر ١٣٩٢ توسط سپاه دستگیر شد.
نقض حقوق پايه اي
پوشش اجباری کماکان محور اصلی سرکوب زنان در خیابان ها و اماکن عمومی در ماه گذشته بود.
در این باره رئیس دادگستری استان اصفهان از اختصاص ماموران امنیتی زن برای سرکوب زنان در خیابان ها خبرداد.
وی گفت:«خودروهایی را به خواهران آمر به معروف و ناهی از منکر اختصاص دادیم. آنها تاکنون بالای هزار نفر را در زمینه حجاب تذکر دادهاند و در چند مورد هم درگیری به وجود آمده بود که متهمان به دستگاه قضایی معرفی شدند».
در تحولی دیگر، فرمانده سپاه در کرمانشاه از برگزاری مانوری برای کنترل های خیابانی و پوشش زنان خبرداد. وی گفت که در این مانور، ۵۰۰ مامور حکومتی مشارکت داشته اند و اصلی ترین نواحی را تحت کنترل داشته اند.
کنترل سواحل دریا برای جلوگیری از شنای زنان از دیگر طرح های سرکوب ماه گذشته بود. این طرح در ۱۴۰ نقطه ساحلی و تفرجگاههای استان گیلان اجرا شد. میرحیدری در این باره گفت قرار است بسیج هم در اجرای این طرح مشارکت جدی داشته باشد.
در یک تحول دیگر در رابطه با آسیب های اجتماعی دامنگیر زنان ایران، وزیر کار آخوند روحانی اعتراف کرد که خط شیوع اعتیاد در زنان از 4 درصد در گذشته به 10 درصد رسیده است. ربیعی افزود: «1142 مرکز ترک اعتیاد در کشور وجود دارد. نسبت زنان این مراکز به مردان، حدود ۱۰ درصد است که این رقم را میتوان به کل جامعه تعمیم داد .»
گزارش دیگری که در ماه ژوئن منتشر شد مربوط به رواج پدیده فروش نوزادان بود که نشان از عمق فقر زنان و وخامت شرایط اجتماعی آنان دارد. بنا بر این گزارش «زنان کارتن خواب به هنگام زایمان در برخی از بیمارستانهای جنوب و مرکز شهر مراجعه و پس از به دنیا آمدن نوزاد با دریافت 100 تا 200 هزار تومان بچه خود را میفروشند».
فاطمه دانشور عضو شورای شهر تهران گفت: «موضوع دیگری که در حال گسترش است ورود دختران فراری به تهران و باردار شدن آنها به نحوی است که برخی افراد، نوزادان متولد شده از سوی این دختران را با قیمتهای بالاتری میخرند».
دانشور با تأکید بر آمار قابل توجه در این عرصه گفت: فقط در 5 بیمارستان طی 8 ماه، 150 کودک متولد شدند که مبتلا به اعتیاد بودند. وی تاکید کرد: «آمار 150 کودک مبتلا به اعتیاد، فقط برای 5 بیمارستان است و این تعداد بسیار زیاد است».
یک گزارش تکاندهنده دیگر در رابطه با آسیب های اجتماعی فاش ساخت که در تهران حداقل۱۰ هزار زن جوان به دلیل فقر اقدام به خودفروشی می کنند که ۳۵درصد آنها متاهل هستند. یک کارشناس در این رابطه به خبرگزاری حکومتی موج روز ۲۲ خرداد ۹۵ گفت ۳۰ درصد زنان تن فروش، دیپلم و بالاتر، ۵۰ درصد سیکل و زیر دیپلم و درصد کوچکی از آن ها بی سواد هستند.
نقض حقوق اقليت هاي مذهبي و قومي
در ماه ژوئن شاهد ادامه سركوبی پيروان ساير آيين ها و مذاهب بوديم.
لیلا عبدینژاد نوکیش مسیحی اهل مهرشهر کرج یکشنبه شب ۱۶خرداد ۱۳۹۵ در منزل مسکونیاش بازداشت شد. این شهروند کرجی تاکنون با خانوادهاش تماسی نداشته و گفته شده وی در حال حاضر در بند ۲۰۹ زندان اوین نگهداری میشود.
روز سوم تیرماه، خانم شیدا تایید، از شهروندان بهایی، روانه زندان بابل شد. حکم یک سال حبس تعزیری وی، در ۲۶ فروردین ۹۴ صادر شده بود.
یک شهروند بهایی دیگر بعد از یک ماه آزار و اذیت و تهدید و تعطیلی محل کسب، بازداشت شد. سارا اخلاقی، شهروند بهایی ساکن شیراز ، روز ۲۶ خرداد به بهانه فک پلمپ فروشگاهش به دادگاه احضار شد ولی در محل بازداشت گردید. وی صاحب یک مزون لباس عروس بود که برای جلب مشتری در حساب اینستاگرام خود تبلیغ آن را می کرد.
اعتراضات زنان
در برابر سرکوب و دستگیری ها اما، اعتراضات زنان همچنان در ماه گذشته ادامه داشت. از جمله:
خانوادههای آتش نشانان رشت روز یکشنبه 6تیر تجمع کردند. اعتراض آنها به پرداخت نشدن حقوق عقبافتاده آتش نشانان بود.
این تجمع همزمان با برگزاری مراسم افطاری شهردار رشت برگزار شد که میزبان سه هزار نفر بود. تجمعکنندگان گفتند این خرجها در حالی صورت میگیرد که حقوق آتش نشانان که در بدترین شرایط معیشتی بهسر میبرند، پرداخت نمیشود.
روز شنبه٢٢ خرداد ماه ٩٥خانواده جعفر عظیم زاده به همراه جمعی از کارگران و معلمان از ساعت ۱۰.۳۰ صبح در اعتراض به عدم رسیدگی مسئولین به مطالبات جعفر عظیم زاده که سبب طولانی شدن اعتصاب غذای وی شده بود در مقابل زندان اوین دست به تجمع زدند.
تجمع آنها كه به دنبال يك كمپين گسترده صورت مي گرفت، در نهایت به خواست خود رسید و فعال کارگری جعفر عظیم زاده از زندان آزاد شد.
صبح روز چهارشنبه ۱۹خرداد ۹۵، جمعی از فرهنگیان بازنشسته که بسیاری از آنان را زنان تشکیل می دادند، در تهران در اعتراض به بیتوجهی دولت حسن روحانی به وضعیت معیشتی وپایین بودن سطع حقوقشان، در مقابل ساختمان دیوان عدالت اداری رژیم در بزرگراه بلوار مخبری تجمع اعتراضی برپا کردند.
