محدودیت مضاعف برای دختران یکی از مشکلات بزرگی است که در اتاق درمان روانشناسان، و روان درمانگران و مراکز قضایی با آن مواجه هستند.
زهرا صدر اعظم نوری، رئیس کمیسیون سلامت شورای اسلامی در تهران، اعتراف کرد، «در شرایطی که آسیبهای اجتماعی در شهر ما دارای ابعاد نگران کنندهای
است نوک تیز برخی از این تهدیدات دختران جوان ما را نشانه گرفته است». (خبرگزاری حکومتی ایسنا – ۲۴ تیر ۱۳۹۷)
در همین رابطه رئیس سازمان بهزیستی انوشیروان محسنی بندپی در رابطه با اعتیاد در میان زنان ایران گفت، زنان بیش از ۸۰ درصد تماس گیرندگان با خط ملی اعتیاد را تشکیل می دهند. (خبرگزاری حکومتی ایسنا- ۲۴ تیر ۱۳۹۷)
علیرضا شریفییزدی، یک دکتر روانشناس، در مورد محدودیت مضاعف برای دختران می گوید، «با اینکه بیش از 60 درصد از دانشجویان را دختران تشکیل میدهند، اما هنوز دختران در همه رشتههایی که وجود دارد، نمیتوانند ادامه تحصیل دهند. با وجود آمار بالای تحصیلات دانشگاهی دختران، سهمشان در بازار کار ناچیز است. آمارها 14 درصد را و حتی 12 درصد را مطرح میکنند.»
وی در مورد این آمار و ارقام گفت، «گرچه بنده به صحت این آمار اعتماد ندارم، اما آنچه مسلم است، اشتغال پستهای بالا توسط مردان چه در خصوصی و چه در بخش دولتی است که تبعیض جنسیتی را نشان میدهد. به این گونه که دختران با تحصیلات بالا به غیر از چند رشته خاص نمیتوانند به جایگاه عالی برسند.»
وی افزود، «در سطح وزارت تا کنون فقط یک مورد بعد از انقلاب دیده شد و در سطوح پایین تر هم آمار مناسبی وجود ندارد… به ادوار مختلف کابینه دولت نگاه می کنید، پست های اجرایی و مدیریتی به ویژه در سطوح بالا به شدت مرد گرایانه است، یعنی ما هنوز نتوانستیم به دختران و زنان اعتماد کنیم که می توانند در سمت های بالای مدیریتی حضور داشته باشند. حتی آنهایی که در بدنه کار تجربه دارند و لایه های بالاتر مدیریتی را تجربه کرده اند.»
محدودیت مضاعف برای دختران در زمینه هنر، ورزش و ازدواج
شریفی یزدی در ادامه گفت در عرصه هنر نیز محدودیت مضاعف برای دختران به لحاظ فرهنگی، حقوقی و قانونی اعمال می شود. عدم حضور دختران در ورزشگاه ها یکی دیگر از نشانه های محدودیت مضاعف برای دختران است. کمبود یا نبود فضاهای ورزشی مناسب که دختران بتوانند در آنجا به ورزش بپردازند، به شدت سلامت آنها را تهدید میکند. «این مساله عاملی است برای اینکه فشارهای مضاعف بر دختران وارد شود. آنچنان که حضور کم رنگ آنها در ورزش قهرمانی و مجامع بینالمللی موجب شده که سرمایهگذاری مناسب به اندازه پسران برایشان در حوزه ورزش در نظر گرفته نشود.»
این کارشناس حکومتی در جای دیگر گفت یکی از مهمترین بحثهای سالهای اخیر، جایگاه قانون در حمایت از دختران به ویژه در زمان ازدواج است. «برخی امتیازات در قانون از جمله سادگی و سهل بودن مقوله طلاق برای پسران جوان و مردان تازه ازدواج کرده در نظر گرفته شده است. این در حالی است که اگر خانمی به هر دلیل نتواند با همسرش ادامه زندگی دهد، ماهها و سالیان طولانی باید مسیر مراکز قضائی را طی کند تا به اثبات برساند که توانایی ادامه زندگی با همسرش را ندارد. همین مساله دوباره در مورد حضانت فرزند نیز برایش ایجاد میشود. مطالعات نشان میدهد معمولا در طلاق افرادی که همهجانبه زیر بار مشکلات زندگی میروند، دختران جوانی هستند که تازه ازدواج کرده و مادر شدهاند، اما همچنان قانون این حق و حقوق را بهطور طبیعی و عادی جدا از شروط برای مردان قائل شده است.»
وی خاطرنشان کرد که «میزان افسردگی، اقدام به خودکشی و اضطراب در بین دختران به نسبت پسران بیشتر است. گرچه در همه جای دنیا افسردگی دختران نسبت به پسران دو برابر است، اما مطالعات نشان میدهد که وضعیت افسردگی دختران در جامعه ایران تا چهار برابر هم گزارش شده است…. دختران نسبت به پسران در چارچوبهای سنگینتر از نظر روانی قرار دارند. همچنین از نظر اجتماعی هم میزان مشارکت، ارتباط و تعامل آنها نسبت به پسران پایینتر است.» (سایت حکومتی سلامت نیوز- ۲۴ تیر۱۳۹۷)
