تاکاکو دوی (۳۰ نوامبر ۱۹۲۸- ۲۰ سپتامبر ۲۰۱۴) سیاستمداری پیشگام در ژاپن بود که در عرصه سیاسی مردسالار ژاپن، شکستن سدهای متعددی را رقم زد. او نخستین زن در تاریخ ژاپن بود که به عنوان رئیس مجلس نمایندگان انتخاب شد و همچنین رهبر حزب سوسیالیست ژاپن بود. دوران کاری دوی با تعهدی استوار به عدالت اجتماعی، برابری جنسیتی و صلحطلبی همراه بود.
تاکاکو دوی در شهر کوبه ژاپن به دنیا آمد و پس از فارغالتحصیلی از دانشکده حقوق دانشگاه اوزاکا، وارد دنیای سیاست شد که در نهایت به تغییرات عمیقی در سیاست ژاپن انجامید. او نخستین بار در سال ۱۹۶۹ به مجلس نمایندگان راه یافت و بیش از سه دهه در این سمت باقی ماند. در سال ۱۹۹۱، دوی با انتخاب به عنوان رهبر حزب سوسیالیست ژاپن، نخستین زن تاریخ ژاپن شد که رهبری یک حزب بزرگ سیاسی را برعهده گرفت.
دوران ریاست او بر مجلس نمایندگان از ۱۹۹۳ تا ۱۹۹۶ نیز بیسابقه بود؛ او نخستین زن در تاریخ ژاپن بود که این موقعیت تأثیرگذار را در دست گرفت. تاکاکو دوی از این منصب برای حمایت از سیاستهایی در جهت گسترش حقوق زنان و بهبود برنامههای رفاهی اجتماعی بهره برد. او از مدافعان سرسخت صلح و خلع سلاح بود و همواره بر تعهد ژاپن به صلح پس از جنگ جهانی دوم تأکید میکرد.
در طول دوران فعالیت سیاسی خود، تاکاکو دوی به دلیل سخنرانیهای پرشور و تعهد بیوقفهاش به اصلاحات پیشرو شناخته شده بود. با وجود مخالفتهای گسترده در محیط سیاسی سنتی و محافظهکار، او راه را برای نسلهای آینده زنان در سیاست ژاپن هموار کرد.
میراث تاکاکو دوی تا امروز تأثیرگذار باقی مانده و نماد پیشرفت و تلاش مستمر برای برابری جنسیتی در ژاپن است. سهم او به عنوان سیاستمدار و فعال اجتماعی، همچنان الهامبخش رهبران و مدافعان حقوق در سراسر جهان است.
