خانه خورشید که ۲۵۰۰ زن آسیب دیده را تحت حمایت خود دارد، تحت فشار حکومتی تعطیل می شود.
خانه خورشید مرکز پذیرش هزاران زن آسیب دیده در منطقه دروازه غار تهران تعطیل می شود. مسئولان این انجمن غیردولتی در صفحات شبکه های اجتماعی اعلام کردند که تا آخر اسفند ۱۴۰۰ به کار خود پایان خواهند داد. در زمان فعالیت این مؤسسه ۲۵۰۰ زن آسیب دیده تحت پوشش بوده اند که ۶۰۰نفر از آنها بهبود یافته اند.
تعداد مراکزی که پناهگاهی برای هزاران زن آسیب دیده هستند بسیار اندک است. هیچ مرکزی نیست که زن آسیب دیده را به همراه فرزندش حمایت و نگهداری کند.
تعطیلی خانه خورشید، یکی از قدیمی ترین خانه های امن تهران، در حالی است که بنا به اعلام سازمان بهزیستی، در ایران تنها ۲۷ خانه امن وجود دارد که هر یک امکان ارائه خدمات به تنها ده زن خشونت دیده را دارند.
خانه خورشید کجاست؟
لیلا ارشد و سرور منشی زاده خانه خورشید را در بهمن ماه سال ۱۳۸۵ برای حمایت از زنان معتاد و بی خانمان در دروازه غار در جنوب تهران تأسیس کردند.
خانه خورشید تا سال ۱۳۹۳ روزانه پذیرای ۱۰۰ زن آسیب دیده و ۲۵ کودک بود اما در زمستان سال ۱۳۹۳ با ارائه مهارت های اجتماعی و شغلی، بر بهبود زندگی زنانی که اعتیاد را ترک کرده و دارای فرزند بودند، متمرکز شد.
لیلا ارشد مدیر این نهاد غیرانتفاعی طی گفتگویی با روزنامه حکومتی همشهری اعلام کرد که به دلیل انواع فشارهایی که روی آنها آوردند راهی جز تعطیلی جلوی رویشان نبود.
لیلا ارشد گفت: «محدودیت های ما هر روز بیشتر می شود. تصمیم گیری در حوزه آسیب ها بسیار متفاوت شده است و می خواهند کارهای اجتماعی را به نهادهای بزرگ بسپارند و دیگر سمن ها مانند گذشته فعالیت نکنند.»
وی با اشاره به نقش سازمان های ذیربط در به وجود آمدن چنین وضعیتی برای زنان آسیب دیده گفت از آنها خواسته شده «این آسیب دیده ها را رها کنند چون بالاخره می میرند!»
او در بخش دیگری افزود: «یکی از مشکلاتی که وجود دارد این است که ما پیشگیری سطح یک و ۲ نداریم، پیشگیری ما سطح ۳ است. یعنی پس از وقوع حادثه و رخداد آسیب، وارد عمل می شویم. می گویند برویم دره فرحزاد منطقه خلازیر، آزادگان، دروازه غار و … و به معتادان کمک کنیم. آنجا چه کمکی می توان به معتادان کرد جز اینکه به آنها غذا و لباس داد؟» (سایت حکومتی شرق – ۱۱ اسفند ۱۴۰۰)
یاسمن خالقیان، یکی از روزنامه نگاران حوزه اجتماعی، محله دروازه غار را این گونه توصیف کرده است: «اسم دروازه غار را حتما شنیده اید … نمی توانم میزان آسیب زا بودن محیط دروازه غار و در معرض آسیب بودن افرادی که در این منطقه زندگی می کنند را با کلمه توضیح بدهم. یک منطقه که سراسر آسیب است و پر از افراد مبتلا به اعتیاد که شبها به طور علنی و در برابر چشم همگان مشغول تزریق و مصرف انواع مواد مخدرند… نبودن جایی مثل خانه خورشید در این محل یعنی ترسناک تر شدن شرایط این محله.»
آیا در ایران خانه امن وجود دارد؟
عدم وجود خانه های امن به عنوان محلی برای دور کردن افراد خشونت دیده از محیط خشونت زا در ایران یکی از هزاران معضلی است که در زمینه حمایت از زنان خشونت دیده وجود دارد.
در اکثر شهرهای ایران اصلا خانه امن وجود ندارد. علاوه بر این اکثر مردم از محل این خانه ها بی اطلاع هستند.
به گفته حبیب الله مسعودی فرید، معاونت امور اجتماعی سازمان بهزیستی، ۲۷ خانه امن در ایران وجود دارد. (خبرگزاری حکومتی خبرآنلاین – ۳۰ تیر ۱۴۰۰) با این حساب به ازای هر دو میلیون زن ایرانی بالای ۱۰ سال، ظرفیت پذیرش تنها یک زن خشونت دیده در خانه های امن وجود دارد.
زنان پس از فاجعه بریده شدن سر مونا حیدری به دست شوهرش و گرداندن آن در خیابان ها بیشتر به این فکر می کنند که چه باید کرد؟ بسیاری از فعالان حقوق زنان بر این باورند که اگر در محل زندگی مونا حیدری خانه امنی وجود داشت تا او به آنجا پناه ببرد شاید اتفاقات بعدی که منجر به قتل او شدند، رخ نمی دادند.
یکی از زنان ساکن در شهرستان تایباد در خراسان شمالی در این باره گفت: «ما نه تنها خانه امن نداریم که هر کدام از خانه های شهر می تواند خانه وحشت باشد. روز و شبی نیست که صدای جیغ و گریه از یکی از خانه ها بلند نشود و زنهای همسایه و فامیل را با چشم کبود و لب زخمی نبینیم.»
رژیم مانع فعالیت سازمان های خیریه می شود
یکی از ویژگی های دیکتاتوری زن ستیز ملایان، ستیز و جنگ با جامعه مدنی است. این رژیم با تشکیل قرارگاه و سپردن هر موضوعی به دست عوامل سپاه می خواهد مسائل اجتماعی را به شیوه نظامی- امنیتی حل کند.
کارشناس و پژوهشگر اعتیاد سعید صفاتیان درباره جمع آوری مراکز کاهش آسیب و تعطیلی مرکز زنان خانه خورشید گفت: «یکی از غیرکارشناسی ترین کارهایی است که در تهران در حال انجام است… در حال حاضر دیدگاه ها چون نظامی و انتظامی به این موضوع است و نگاه مقابله ای دارند معتقدند که این مراکز باید جمع شود و مراکزی مانند شوش و هرندی نیز جمع آوری و به خارج از شهر برده شود. این کارها اقدامات غیرکارشناسی است که انجام می شود.» (خبرگزاری حکومتی ایلنا – ۱۸ اسفند ۱۴۰۰)
رژیم سازمان های خیریه را با اتهاماتی از قبیل اقدام علیه امنیت ملی به تعطیلی و انحلال می کشاند. در اسفند ۱۳۹۹ نیز حکم رسمی انحلال سازمان غیردولتی جمعیت امام علی به دست مقامات قضایی رژیم صادر شد.
