یک سال بعد از شروع قیامها، جای آن دارد که نگاهی داشته باشیم به نقش زنان طی یک سال اعتراضات مستمر در ایران.
روز ۷دی ۱۳۹۶، حدود ۱۰هزار تن به خیابانهای مشهد سرازیر شدند و علیه گرانی دست به اعتراض زدند. تعداد زنان در این اعتراض پرشمار، صدایشان رسا و حضورشان فعال بود. شاهدان عینی درباره نقش زنان در این تظاهرات شهادت دادند که چقدر شجاعانه بوده است.
تظاهرات در مشهد جرقه شروع سالی از قیامها و اعتراضات مستمر ضدحکومتی در سراسر ایران شد و چشم انداز تغییر رژیم و سرنگونی استبداد دینی زن ستیز را هرچه نزدیکتر کرد.
یکی از صحنه های جسورانه در دومین روز اعتراضات توسط یک زن در شهر همدان خلق شد. او که در میان حلقه ای از مأموران امنیتی ایستاده بود فریاد کشید «مرگ بر خامنه ای». این اولین بار بود که کسی این شعار را می داد و حتی رو در روی مأمورین آن را دو سه بار دیگر تکرار کرد قبل از اینکه دوستش او را به سرعت از محل دور کند.
نقش زنان در خط مقدم
در تمام طول سال گذشته از روز ۷دی، زنان در خط مقدم و در کانون اکثر اعتراضات بوده اند.
طی ۹ ماه از مارس تاکنون، زنان در حداقل ۸۵۰ اعتراض فعالانه شرکت داشته اند. این در مقایسه با ۴۳۶ حرکت اعتراضی در کل سال گذشته است که حضور و شرکت زنان در آنها به ثبت رسیده است. دانشجویان دختر در حداقل ۳۰۰ حرکت اعتراضی دانشجویان از ماه دسامبر گذشته شرکت فعال داشته اند.
اعتراضات معلمان
به رغم مخاطرات و تهدیدات زیاد، زنان همیشه در خط مقدم اعتراضات معلمین حضور داشته اند. روز ۲۰ اردیبهشت ۹۷، ایران شاهد اعتراضات سراسری معلمان در ۳۲ شهر بر سر پایین بودن حقوق، شرایط سخت زندگی، عدم دریافت بیمه و سایر مزایا و عدم پرداخت چند ماه حقوق عقب مانده شان بود.
زنان به طور گسترده به دو دور دیگر اعتصاب و تحصن معلمان و فرهنگیان که در روزهای ۲۲ و ۲۳ مهر و همچنین در روزهای ۲۲ و ۲۳ آبان ۹۷ برگزار شد، پیوستند.
قیامهای مرداد
در ماه مرداد، زنان ایران تأثیر زیادی بر موج جدید اعتراضاتی داشتند که سراسر کشور را در نوردید. آن قدر که سپاه پاسداران انقلاب را هم مجبور به اعتراف کرد. خبرگزاری حکومتی فارس که مواضع سپاه پاسداران رژیم را منعکس می کند به نقش زنان ایران به عنوان نیروی محرک و موتور اعتراضات اعتراف کرد.
فارس گزارش داد، «در جریان اغتشاشات کرج 20 لیدر شناسایی و دستگیر شدند که اکثراً از زنان بودند.» (خبرگزاری حکومتی فارس – ۱۴ مرداد 
۹۷)
این خبرگزاری در یک گزارش دیگر نقش زنان در هدایت اعتراضات را بارز کرد. در این گزارش اشاره شد، «نکته قابل توجه اینکه امروز هم همچون روزهای گذشته لیدر این افراد زن بود.» (خبرگزاری حکومتی فارس – ۱۴ مرداد ۹۷)
فارس همچنین به «حضور پررنگتر زنان در صحنه و اهمیت این حضور» اعتراف کرده و نوشت که این وضعیت یعنی حضور پررنگ و مهم زنان «در جنس اعتراض شهرهای دیگر نیز قابل اعتناست.»
پاسدار رسول سنایی راد مسئول سیاسی دفتر عقیدتی سیاسی ولی فقیه طی سخنانی که توسط خبرگزاریها مخابره شد، به نقش زنان در جریان دور جدید اعتراضات در سراسر ایران اعتراف کرد و گفت، «برای اولین بار در دستگیری های اغتشاشات ۲۸ درصد زنان حضور داشتند.» وی در رابطه با دستگیریهای قیام دیماه گفت، «پیش تر از این میزان دستگیری خانم ها ۵ الی ۷ درصد بود». (خبرگزاری حکومتی مهر- 24 مرداد 1397)
شهرهای شورشی
نقش زنان در همه خیرشها و اعتراضات اقشار و شهرهای مختلف چشمگیر بود.
خوزستان: زنان از ماه مارس در اعتراضات خانواده های کارگران دستگیرشده گروه ملی فولاد اهواز، مالباختگان مؤسسات کلاهبردار مالی و در یک ماه اعتراض بر سر سخنان توهین آمیز علیه اعراب ایران که از تلویزیون حکومتی پخش شد شرکت داشته اند. اخیرتر، در ماههای آبان و آذر آنها پشتیبان قدرتمندی برای کارگران نیشکر هفت تپه در شوش و کارگران فولاد اهواز بوده اند و در بیش از یک ماه اعتصاب و تظاهرات اعتراضی آنها شرکت داشتند.
کازرون: هزاران تن از مردم کازرون از جمله تعداد پرشماری از زنان شجاع در اواخر اردیبهشت ماه به مدت چند روز متوالی علیه تجزیه شهرشان دست به تظاهرات زدند. در مقابل نیروهای حکومتی و خودروهای ضد شورش دست به راهپیمایی و تظاهرات زدند و شعار دادند: «ما زن و مرد جنگیم با تجزیه می جنگیم».
اصفهان: کشاورزان اصفهان سه روز متوالی از ۲۰ تا ۲۲ فروردین ۹۷ در میدان خوراسگان اصفهان دست به اعتراض و تظاهرات زدند. حضور زنان در این تظاهرات که بهرغم حضور گسترده مأموران نیروی انتظامی برگزار شد چشمگیر بوده است.
روزنامه حکومتی شرق از روز پنجشنبه به وارد شدن زنان و نقش آنها در این اعتراضات اعتراف کرد. کشاورزان شرق اصفهان بیش از یک ماه است که برای به دست آوردن سهم خود از آب زاینده رود که برای اهداف سپاه پاسداران منحرف شده و به مزارع آنها نمی رسد، دست به اعتراض و تظاهرات زده اند.
برازجان: در تیرماه اعتراضات بزرگی در رابطه با مشکل بی آبی و فقدان آب آشامیدنی سالم در برازجان، این دومین شهر بزرگ استان بوشهر، برپا شد. مردم برازجان از وضعیت آب در شهرشان ناراضی هستند. نقش زنان در اعتراضات برازجان علیه بی آبی در گرمای تابستان فعال و با صدای بلند بود.
خرمشهر: زنان خرمشهر به همراه هزاران تن از اهالی این بندر کلیدی در جنوب غرب ایران از روز ۸ تا ۱۱ تیرماه تظاهرات اعتراضی بزرگی علیه فقدان آب آشامیدنی سالم به مدت سه روز برپا کردند.
جوانان دلیر خرمشهر با دست خالی با سردادن شعارهای «مرگ بر خامنهای»، «مرگ بر جمهوری اسلامی»، «مرگ بر روحانی»، «توپ تانک فشفشه، آخوند باید گم بشه» به مقابله با آنها برخاستند.
مشهد: زنان غارت شده پدیده شاندیز در مشهد روز پنجشنبه ۲۳ فروردین ۹۷ با پوشیدن کفن علیه این مؤسسه دست به اعتراض زدند.
زنان و مردان غارت شده پدیده شاندیز خواستار دریافت پاسخ و بازگرداندن اموالشان بعد از ۴سال می باشد.
رشت: زنان هر هفته به طور مرتب علیه مؤسسه تحت حمایت سپاه در رشت اعتراضات برپا کردند و خواستار برگرداندن سرمایه های به یغما رفته شان بودند.
یک فنر فشرده
هدف از این مرور کوتاه دست یافتن به دیدی در رابطه با نقش زنان ایران در قیامها و اعتراضات طی سال گذشته بود. آنها همه جا در اعتراضات همه اقشار حضور داشتند و به عنوان نیروی محرک عمل می کردند.
زنان شجاع ایران مبارزه خود علیه دیکتاتوری ملایان را در سال ۵۷ ، تنها دو هفته بعد از به حکومت رسیدن آنها، آغاز کردند، متحمل رنج بسیار شدند و در جریان دستگیریها و کشتارهای گسترده ای که از سال ۶۰ آغاز شد، فدیه های بسیار دادند و با دهها هزار شهید بیلان درخشانی از مبارزه در راه آزادی خلق و میهن شان خلق کردند. آنها هرگز ایمان شان به پیروزی را از دست ندادند و به جای برحق خود در رهبری مقاومت ایران دست یافتند.
به این ترتیب طی ۴۰ سال پتانسیل عظیمی در مبارزه زنان ایران ذخیره شده است که همچون یک فنر فشرده قدرت ریشه کن کردن دیکتاتوری مذهبی حاکم را دارد. زنان ایران مصمم هستند که تاریخ کشورشان را در قرن ۲۱ ورق بزنند و شایان دریافت حمایت از همه مردم آزادیخواه جهان هستند.
